Cliquer ici pour voir la vidéo.

IBARUWA IFUNGUYE YANDIKIWE ABANYARWANDAKAZI N’ABANYARWANDA BOSE BATUYE ISI (igice 4)

IMPAMVU : TURASHAKA IBIGANIRO BYA POLITIKI MPUZABANYARWANDA GAKONDO

KU BANYARWANDAKAZI N’ABANYARWANDA MWESE BENE GIHUGU CY’U RWANDA

BANYARWANDAKAZI, BANYARWANDA BAVANDIMWE DUSANGIYE IGIHUGU

Turabaramukije kandi tubifurije amahoro !

TWEBWE: abazito GATEME, GAHURUZA, na GATUZANEZA

Dukomeje kubandikira tubasaba ubufatanye muri iyi MPINDUKA NSHYA GAKONDO ya POLITIKI MPUZABANYARWANDA n’UBUTABERA MPUZABANTU GACANZIGO.

Mu mabaruwa 2 ya mbere twababwiye ko dushaka IBIGANIRO BIYOBOWE N’ABAHUZA MU BUTABERA GACANZIGO GAKONDO. Twabasobanuriye neza ABAHUZA dushaka abo aribo ndetse nubwo BUTABERA BUSHYA twifuza.

Mw’ibaruwa ya 3 twabagejejeho icyemezo cyacu cyo kuyoboka umuryango w’ABAZITO no kwimika INUMA Y’AMAHORO muri iyo GACANZIGO tukirukana AGACA. Twanababwiye kandi ko dushaka LETA NSHYA izashyiraho INZEGO NSHYA n’AMATEGEKO Y’UBWIYUNGE NYAKURI kugirango ubwo BUTABERA BUSHYA butangire gukora.

Muri iyi baruwa ka 4 tuje kubagezaho IMPURUZA isaba IBIGANIRO BYA POLITIKI MPUZABANYARWANDA GAKONDO, nkuko yateguwe n’umuvandimwe wacu GAHURUZA.

TWEBWE: GATEME, GAHURUZA, na GATUZANEZA

Tumaze kumenya:

Tumaze kumenya ko AMASHYAKA YA POLITIKI YINJIRIWE N’AGACA, ka GACA duherutse kwirukana mu NTEKO YA MBERE Y’UBUTABERA GACANZIGO GAKONDO yayobowe n’umuvandimwe wacu GATEME;

Tumaze kumenya ko ako AGACA kaguruka GACURAMYE ari ko kacuritse POLITIKI GAKONDO Y’URWANDA RWA GASABO gakoresheje indi POLITIKI GATANYA YA MUKOLONI ISHINGIYE kw’isura y’URUHU rw’umubiri w’abanyarwanda.

Tumaze kumenya ko ako GACA kinjiriye ABANYEPOLITIKI kugirango GACURIKE IBITEKEREZO byabo maze bacurame nkako;

Tumaze kumenya ko ako GACA ari ko KABATERANYA KABACURANGURA KANABASHORA MU BWICANYI;

Tumaze kumenya ko ako GACA ari ko KABUZA IBIGANIRO hagati y’ABANYARWANDA BO BUHUNGIRO kuko kabaciyemo ibice bitagira ingano;

Tumaze kumenya ko ako GACA ari ko KABUZA IMISHYIKIRANO HAGATI Y’BANYARWANDA BARI MU GIHUGU N’ABARI HANZE mu buhungiro, kandi iyo mishyikirano ari yo izarangiza ubuhunzi; bityo ubwo BUHUNZI bukaba budashobora kurangira burundu ako GACA KADACIWE mu Banyarwanda;

TWEBWE: GATEME, GAHURUZA, na GATUZANEZA   

MURI IYI MPINDUKA YA POTILITI MPUZABANYARWANDA GAKONDO;

TURASABA ABANYEPOLITIKI KWIRUKANA AKO GACA MU MASHYAKA MVAMAHANGA YABO KUGIRANGO BAGIRE ISHYAKA  ryo GUTANGIZA IBIGANIRO BIGAMIJE GUSHYIRAHO LETA NSHYA.

TURABAMENYESHA rero ko igihe cyose iyo POLITIKI GATANYA MVAMAHANGA izaba ikiri muri ayo mashyaka ibyo BIGANIRO n’iyo MISHYIKIRANO bitazashoboka.

•  BANYARWANDAKAZI BANYARWANDA BAVANDIMWE

 Ntidushaka UBUTABERA BUYOBOWE N’AMAHSYAKA YA POLITIKI MVAMAHANGA AGACA KACAGAGUYEMO IBICE bitagira ingano. Niyo mpamvu twahisemo UBUTABERA GACANZIGO GAKONDO.

Ntidushaka rero kuyoborwa n’ABANYEPOLITIKI batagira UBUMWE kuko bahora BACAGAGURANA

Ntidushaka UBUSHYAMIRANE n’AMASHYARI MU MASHYAKA YA POLITIKI MVAMAHANGA

Oya, ntidushaka KWONGERA KUGUSHA IRINDI SHYANO MU RWANDA

• Kubera ko tudashaka indi MISHYIKIRANO IYOBOWE N’ABANYAMAHANGA

TUZINDUWE NO KUBASABA GUSHAKA ABAHUZA BAYOBORA IBYO BIGANIRO BYA POLITIKI MPUZABANYARWANDA GAKONDO BIGAMIJE GUSHYIRAHO LETA NSHYA IZASHYIRAHO INZEGO Z’UBUYOBOZI BUSHYA.

• BANYARWANDAKAZI BANYARWANDA BAVANDIMWE

Turabasaba ABAHUZA BO KWIRUKANA AGACA KINJIRIYE ABANYAMASHYAKA kuko ari ko kabashora mu BWICANYI bw’abanyarwanda.

Turabasaba ABAHUZA BO KUBWIRA ABANYEPOLITIKI GUCISHA MAKE, bakareka GUCURANWA no GUCUZA Rubanda.

TURABASABA IBIGANIRO BYA POLITIKI MPUZABANYARWANDA GAKONDO BIGAMIJE GUCA INZIKA, INZANGANO N’INZIGO HAGATI y’ABANYAMASHYAKA

Turabasaba ABAHUZA bo KUYOBORA IBIGANIRO BIGAMIJE GUSHYIRAHO LETA NSHYA Y’URWANDA

Iyo LETA NSHYA NIYO IZASHYIRAHO INZEGO Z’UBUYOBOZI BUSHYA TWIFUZA.

•  BANYARWANDAKAZI BANYARWANDA BAVANDIMWE

TURASHAKA KO AYO MASHYAKA ASHYIKIRANA AKAGIRA UBUMWE MU MURYANGO UMWE MUGARI W’IBITEKEREZO BYA POLITIKI BINYURANYE

Turashaka ko IBYO BIGANIRO BIYOBORWA N’ABAHUZA BATARI MURI AYO MASHYAKA YA POLITIKI

ABAHUZA BADAFITE AHO BABOGAMIYE MURI IBYO BICE BYOSE MURIMO

ABAHUZA BADAFITE IBIRANGANTEGO BY’AMASHYAKA

ABAHUZA BATIJANDITSE MU MAHANO YAKOZWE NA GAHINI NA GAFUNI 

ABAHUZA BADAFITE KU NTOKI ZABO AMARASO Y’ABACU N’AY’UNDI MUNTU WESE

ABAHUZA BATAMBAYE UMWAMBARO WA POLITIKI YA MUKOLONI N’UNDI KANYAMAHANGA UWARIWE WESE

ABAHUZA BAVUYE MU MURYANGO GAKONDO NYARWANDA WIGENGA

ABAHUZA BAHUZA IMPUNZI N’ABABUZE UKO BAHUNGA N’AHO BAHUNGIRA 

ABAHUZA BUMVIKANYWEHO N’IMPANDE ZOSE ZA POLITIKI

Mu gihe tugitegereje ABO BAHUZA n’IBYO BIGANIRO bizashyiraho iyo LETA NSHYA, iyo POLITI NSHYA, ayo MATEGEKO MASHYA, n’ubwo BUTABERA BUSHYA, tubaye tubashimiye ubushake n’umurava mugiye gushyira muri ibyo bikorwa BISHYA by’IMPINDUKA mu GIHUGU CY’URWANDA.

Mwari kumwe natwe GATEME, GAHURUZA, na GATUZANEZA, abayoboke b’Umuryango w’ABAZITO.

Mugire amahoro !

Iki kiganiro cyatangajwe hano : Ukuri k’Ukuri: Aloys Musomesha mu nzozi zihoraho: ”Ubutabera-nungabantu n’ubutabera-mpuzabantu n’imperuka y’ubuhunzi”!

Cliquer ici pour voir la vidéo.

2. Ikiganiro na Radion Urumuri

Cliquer ici pour voir la vidéo.

3. Ikigaro cy’Umushinga DVJP hamwe n’ikiganiro na Radion URUMURI

Cliquer ici pour voir la vidéo.

Banyarwandakazi, banyarwanda bavandimwe ndabaramukije kandi mbifurije amahoro.

Ni Musomesha Aloys ubasuhuza, umuyobozi n’umuhuza w’umushinga w’amahoro n’ubwiyunge nyakuri DVJP, umushinga wigenga utabogamiye kuri politiki y’amashyaka n’ubutegetsi, uharanira politiki mpuzabanyarwanda n’ubutabera nungabantu.

Nishimiye kubana namwe muri iyi gahunda y’ibiganiro ku bibazo by’impunzi z’abanyarwanda hagamijwe ubufatanye bwo kubishakira ibisubizo kugirango ubwo buhunzi burangire burundu.  Muri uyu mwanya rero ndagira nti : Nitwitabire politiki mpuzabanyarwanda y’ubumwe bw’impunzi.

Mu kiganiro giheruka ubwo nagiraga nti « Politiki y’ubumwe bw’impunzi ikeneye abayobozi bizewe« , nerekanye ko hari ibibazo by’amacakubiri hagati y’impunzi z’abanyarwanda kubera impamvu nasobanuye. Ayo macakubiri akaba abangamiye ubumwe bwacu nk’impunzi, ibyo bigatuma tudashobora kwumvikana ngo dushakire hamwe umuti w’ibibazo byacu. Niyo mpamvu navuze ko twagombye gufatanya kwubaka umuryango umwe uhuza impunzi kugirango dushobore gucyemurira hamwe ibyo bibazo.

• Ubumwe bw’impunzi ni bwo buzagarura icyizere  

Koko rero, bigaragara neza ko bamwe mu banyarwanda bakora politiki mu buhungiro baramutse bagiye ku butegetsi mu Rwanda nta cyizere gihari ko ubuhunzi bwarangira kuko impunzi zose zifuza gutaha zitabitinyuka. Kubera gutinya ko abo banyepolitiki bashya bageze mu Rwanda bashobora gukora nk’abo basimbura. Muri icyo kiganiro rero nasabaga abo banyepolitiki kugarurira icyo CYIZERE bamwe mu banyarwanda b’impunzi batakaje.

1. Ibi bigaragaza ko, kuri iyo ngingo y’ibibazo by’ubuhunzi, buri munyarwanda wese w’impunzi yagombye guharanira gushaka uburyo bwazamufasha gusubira mu gihugu cye kandi ntazongere kukivamo ngo yongere kuba impunzi. Aka kazi ntabwo ari ak’abanyepolitiki baharanira ubutegetsi gusa. Na ndetse ahubwo abanyarwanda batari abanyepolitiki nibo bagombye kugira utuhare rukomeye mu gushaka IBISUBIZO BYATUMA UBUHUNZI BURANGIRA BURUNDU; noneho urwo RUMURI rw’ibisubizo rugashyikirizwa abanyepolitiki kugira gusangira nabo ubwo butegetsi, ngo babishyire mu bikorwa.

2.  Icya mbere abanyepolitiki b’impunzi rero nabo bagombye guharanira si ukuvanaho abicaye mu ntebe y’ubutegetsi mu Rwanda kugirango babe ari bo bayicaraho, cyangwa kujya gusangira nabo ubwo butegetsi, kandi basize izindi mpunzi hanze y’igihugu. Kuko abari kuri ubwo butegetsi muri iki gihe nabo bavanye kuri iyo ntebe abari bayicayeho mbere yabo, nyamara ariko iyo mpinduka ntiyarangije ibibazo by’ubuhunzi, ahubwo ndetse impunzi zabaye nyinshi kurusha izariho batarafata ubwo butegetsi.  Icyo abo banyepolitiki bose bagombye gukora mbere ya byose rero, hamwe n’impunzi zose, ni ugushakira hamwe icyatuma ubuhunzi burangira burundu. 

Ibi ntibyashoborwa rgusa n’abanyarwanda bari mu mashyirahamwe yiswe amashyaka ya politiki aharanira kujya ku butegetsi, kuko politiki yo guhuza impunzi n’abanyarwanda muri rusange yarabananiye, kubera ibibazo by’amacakubiri. Kuva Repubulika yajyaho mu Rwanda, iyo twitegereje neza, dusanga ahubwo politiki y’amashyaka yararushijeho gutanga abanyarwanda. Niyo mpamvu abanyepolitiki b’impunzi bakwiye kwemera bakayoboka politiki mpuzabanyarwanda kuko ari yo izashobora guhuza impunzi kandi ikanazihuza n’abanyarwanda bari mu Rwanda.

Ibi ni byo byatumye muri uyu Mushinga w’Ubwiyunge Nakuri DVJP ntanga iki gitekerezo nsaba ko hajyaho Umuryanya w’ubumwe bw’impunzi wazifasha gutaha. Uwo muryango ukayoborwa n’abanyarwanda impunzi zihitiyemo kandi zagaragarije icyizere. Uburyo bwo gushyiraho abo bayobozi bwagenwa n’impunzi ubwazo.

3. Umunyarwanda wese ushaka kujya mu buyobozi bw’inzego nkuru z’ubutegetsi bw’igihugu cy’U RWANDA yagombye kwerekana muri programme ya politiki ye uburyo yaba umuyobozi w’abanyarwanda bose, nta n’umwe muri bo uri hanze y’igihugu yitwa impunzi. 

4. Ubutegetsi bwa Repubulika bwose bwaranzwe n’amacakubiri yateje ibibazo by’ubuhunzi bwananiwe gucyemura. Birababaje kuba abakuru b’igihugu cy’Urwanda bose baremeye kuyobora igice kimwe cy’abanyarwanda bazi neza ko hari ikindi gice cy’abandi b’impunzi zahunze ubutegetsi bw’ingoma bayobora. Imyaka igashira indi igataha badashaka kurangiza ibibazo by’ubwo buhunzi. Kandi ntihagire n’umwe wemera kwegura kubera iyo mpamvu, nkaho ibyo ari ibintu bisanzwe, kandi nyamara ahubwo ibyo  bunyuranyije n’amahame y’iyo Repubulika. Dukwiye gushakira hamwe rero uburyo bwavanaho impamvu zose zitera ubuhunzi kugirango ibi bitazongera kubaho. 

•  Abanyepolitiki n’abagize umuryango gakondo nyarwanda bari mu buhungiro bakora iki ?

- Kwimakaza inyungu rusange z’abanyarwanda bose (intérêts supérieurs de la Nation) : ababayeho, abariho n’abazabaho mu bihe bizaza, aho gushyira imbere inyungu zabo n’amashyirahamwe yabo.

- kwimakaza umuco wo kwicyemurira ibibazo, mu butabera no muri politiki mpuzabanyarwanda

- Politiki mpuzabanyarwanda y’Umuryango Gakondo Nyarwanda (Société civile rwandaise) niyo ikwiye gukorerwa mu buhungiro kuko ari yo izarangiza ubuhunzi nkuko nigeze kubivuga mu kindi kiganiro ngira nti: « Politiki mpuzabanyarwanda niyo izarangiza burundu ikibazo cy’impunzi z’abanyarwanda« . Iyo politiki niyo yahuriza impunzi ubwazo mu muryango umwe wa politiki, kandi ikazahuza uwo muryango w’impunzi n’abanyarwanda bari mu gihugu. Ntabwo ari politiki igamije kugera cyangwa kugabana imyanya y’ubutegetsi, ahubwo ni politiki ishingiye ku mahame ya demokarasi n’uburenganzira bwa buri muntu wese .

- Kwigira hamwe mu biganiro no kwumvikana uburyo ubuhunzi bw’abanyarwanda bwarangira burundu. Ibi rero ntibikwiye gukorwa mu buryo butandukanye mu mashyirahamwe yiswe amashyaka ya politiki gusa kuko icyo ari ikibazo kireba impunzi zose muri rusange.

- Kwigira hamwe ibibazo bitera amacakubiri hagati y’impunzi z’abanyarwanda KUGIRANGO BASHOBORE KUGIRA UBUMWE BUZAFASHA IMPUNZI GUTAHUKA MU GIHUGU.

Mu kinyarwanda baca umugani ngo : ABISHYIZE HAMWE IMANA IRABASANGA. Impunzi z’abanyarwanda nitwishyira hamwe Imana izadufasha kugera kuri iyo ntego.

• Umwanzuro

Kimwe mu bibazo bya politiki by’ingutu byateje ubuhunzi bw’abanyarwanda ni ikibazo cya politiki y’amacakubiri hagati y’ABAHUTU N’ABATUTSI. Kandi abategetsi bakomoka muri ibyo bice byombi bananiwe gutegeka igihugu kirimo abanyarwanda bose, ni ukuvuga URWANDA rutagira impunzi hanze, nkuko nabivuze.

Muri ibi bihe turimo no mu bihe bizaza, iyi niyo ntego ya mbere buri munyarwanda wese wifuza umwanya mu nzego z’ubuyobozi n’ubutegetsi bw’URWANDA yagombye kushyira imbere. Bitaba ibyo akaba aretse gushaka uwo mwanya.

Ndangize nongera kwibibutsa bya bitabo 2 mperuttse kwandika kuko ari byo birimo ibi bitekerezo bishya bya politiki by’Umushinga DVJP. Ibyo bikekerezo bikaba byubaka amahoro, ubumwe n’ubwiyunge nyakuri kandi bigamije kurangiza burundu ibibabzo by’ubuhunzi bw’abanyarwanda.

Icya mbere (1) ni RWANDA: IMPERUKA Y’UBUHUNZI. Inkuru nziza y’Ubwiyunge nyakuri. Icya kabiri (2) ni LUMIERE DU MONDE. Pardon authentique et Justice de réconciliation pour la foi en l’humanité. Mushobora kubigura munyuze kuri site internet y’icapiro ryitwa LE LIVRE EN PAPIER. Iyo site ikaba ari: www.publier-un-livre.com

Ibibazo bidasanzwe bicyemurwa n’umuti udasanzwe, kandi impinduka nziza ikorwa n’ibitekerezo bishya.

Ndabashimiye cyane, kandi mbifurije mugire amahoro ahoraho.

Banyarwandakazi, banyarwanda, bavandimwe,

Ndabaramukije kandi mbifurije amahoro.

Ni Musomesha Aloys ubasuhuza, umuyobozi n’umuhuza w’Umushinga w’Amahoro n’Ubwiyunge Nyakuri DVJP, umushinga wigenga utabogamiye kuri politiki y’amashyaka n’ubutegetsi, uharanira politiki mpuzabanyarwanda n’ubutabera mpuza-nungabantu.

Muri uyu mwanya nje kubahishurira uburyo abubatse Inyabutatu ivuguruye nabo bari kuyisenyeraho amanywa ava ! Ngiye kubagezaho ibindi bimenyetso bigaragaza ko Inyabutatu ikomeje gusenyuka. 

Mu kwezi kwa karindwi 2020 natangaje inyandiko n’ikiganiro bifite umutwe ugira uti: Ndaburira abagifungiye mu Nyabutatu-ngirwamoko: nimuyivemo itarabasenyukiraho. Libérez-vous !

Icyo gihe naburiraga abanyarwanda bagifungiye muri gereza y’Inyabutatu mbabwira ko bakwiye kwibohora ingengabitekerezo zayo maze bakayivamo vuba urubyiruko rutarayibasenyeraho. Kubera ko urwo rubyiruko rwatangiye kumenya ibinyoma ndetse n’amabanga y’Inyabutatu rukanatahura ko nta kandi kamaro ifite uretse gutanya, guteranya no gusumbanya abanyarwanda, ari nayo mpamvu rushaka kuyisenya ikarimbuka burundu. Muri iyo nyandiko n’icyo kiganiro natanze ubuhamya bwa bamwe mu banyarwanda bugaragaza neza ko batayirimo kandi batayishaka. Imbarutso y’ukwo gusobanukirwa ikaba yarabaye urupfu rwa Kizito Mihigo kuko rwabahumuye amaso bakibonera neza ko gusangira ubuhutu, ubututsi cyangwa ubutwa bitavuze gusangira akabi n’akeza. Urwo rupfu rwakomerekeje abantu benshi barimo ndetse na bamwe mu bubatsi n’abarinzi b’iyo gereza ya politiki y’Inyabutatu. None bamwe mu bubatsi b’Inyabutatu ivuguruye ubu nabo bari kwemeza nkanjye ko Hutu-Tutsi-Twa ari ingirwamoko ya politiki. Iryo navuze riratashye !

Inyabutatu yatangiye kuvugururwa mu myaka ya 1990 bitewe n’intambara ya FPR no kuvuka kw’amashyaka ya politiki menshi. Kuva icyo gihe, iyo Nyabutatu ivuguruye yabayemo kandi irimo abahutu, abatutsi, abatwa, abahutsi, imvange, abahutu power, abatutsi light, interahamwe, abasederi, abahutu modérés, abahutu buzuye, abahutu batuzuye, impuzamugambi, ibipinga, inyenzi, inkotanyi, abatutsi buzuye, abatutsi batuzuye, intore, abatwa buzuye, abashigajwe inyuma n’amateka, abacikacumu, abajenosideri, abatwa batuzuye, abashingwacumu, abacikacumu buzuye, abacikacumu batuzuye, n’andi ngirwamoko yitiriwe abanyarwanda bitewe n’amahano y’ubwicanyi ndengakamere bwayobowe n’abiyita abanyepolitiki, ayo mahano akaba afite amazina menshi anyuranye.

Ndibutsa ko ayo ngirwamoko yose yangiza ubumuntu. Amoko atangiza ubumuntu bw’abanyarwanda rero ni amoko y’ikiryango yo mu muco karande wacu : abasinga, abasindi, abazigaba, abagesera, abanyiginya, abega, ababanda, abacyaba, abungura, abashambo, abatsobe, abakono, abaha, abashingwe, abanyakarama, abasita, abongera, abenengwe n’ayandi nshobora kuba nibagiwe. Ayo ni yo moko y’Umuryango Gakondo Nyarwanda. Naho ay’Inyabutatu yose ni aya politiki.

Mu gihe jyewe nibwiraga ko ari abagize urubyiruko bonyine bazasenya iyo Nyabutatu, muri iyi minsi nabonye inkuru zivuga ko bamwe muri abo bayifungiyemo ndetse na bamwe mu bubatsi n’abarinzi bayo harimo abatangiye gusenya ubwabo iyo gereza. Kandi bamwe muri bo bararotaga kuzagabana ubutegetsi bw’igihugu ngo bashingiye ku ngirwamoko y’iyo Nyabutatu. None se ko bari kuyisenya, aho umugambi wabo ntubapfubanye ?

Banyarwandakazi, Banyarwanda, Bavandimwe,

Mu nyandiko n’ikiganiro nise: RWANDA – Impinduka y’ubwiyunge nyakuri, ubwigenge busesuye n’ubwisanzure mu Banyarwanda ; nasabye ko tariki ya 17 Gashyantare twibukiraho urupfu rwa Kizito Mihigo yaba umunsi wo kwibohora Inyabutatu-ngirwamoko ya politiki. Kubera ko Kizito yatubereye igitambo kugirango dukire inzangano zishingiye ku ngirwamoko, natwe dukwiye kuyibohora maze tukamwitura urukundo yadukunze.

Koko rero, urwo rupfu rwe rwababaje abanyarwanda hafi ya bose, abamuzi n’abatamuzi, kandi rubahuriza ku ubumuntu basangiye bose ku buryo bibagiwe igihe gito za ngirwamoko bavuga ko bafite. Ni nabyo Kizito yadusabye ubwo yaririmbaga agira ati : Ndi umunyarwanda ijye ibanzirizwa na ndi umuntu. Icyo gihe abahutu, abatutsi n’abatwa babaye nk’abasohotse igihe gito muri ya Nyabutatu bashyizwemo ku ngufu za politiki, ariko nyuma bayisubiramo. Kubera iyo mpamvu, jye mbona ko ubwo bumwe bwagaragariye mu gahinda k’urupfu rwa Kizito Mihigo ari cyo gisobanuro cy’urupfu rwe.

Nubwo ku itariki ya 17.02.2020 urwo rupfu rwa Kizito rutahise rusenya Inyabutatu burundu, guhera uwo munsi ariko nibwo hatangiye kugaragara ibikorwa bya bamwe mu banyarwanda byerekana ko ubwabo bari kuyisenyeraho. Muti byagenze gute ?

Mu Rwanda, kuva kuri iyo tariki, bamwe mu barokotse itsembabwoko ryakorewe abatutsi batangiye kwitwa abahakanyi n’abapfobyi bayo, gusa kuko bagaragaje akababaro kabo kubera urupfu rwa Kizito Mihigo bitewe n’uko bemera kimwe nawe ibitekerezo biri mu ndilimbo ye « Igisobanuro cy’urupfu ». Mu myaka ya 2020 na 2021, mu mihango yo KWIBUKA n’ICYUNAMO iba kuva mu kwezi kwa kane kugeza mu kwa gatandatu yakozwe n’abanyarwanda batuye mu mahanga, nanone hari abarokotse iyo jenoside nabo biswe abahakanyi n’abapfobyi bayo kubera ko bibukiye hamwe n’abahutu nabo biciwe na bamwe mu banyarwanda b’Inkotanyi. Kwita umuhakanyi cyangwa umupfobyi wa jenosoide umututsi wayirokotse ni uguhakana ubututsi n’ubucikacumu bwe. Ndetse ibyo ni kimwe mu bimenyetso bigaragaza ko ubwo bututsi atari ubwoko ahubwo ari ingirwabwoko n’igikoresho cya politiki, kimwe n’ubuhutu n’ubutwa nkuko nabisobanuye mu zindi nyandiko n’ibindi biganiro.

Bamaze kubona ko ukwo gusenya Inyabutatu kugiye guhuza abanyarwanda bakagira ubumwe nyabwo kandi atari byo bashaka, nanone nyuma y’urupfu rwa Kizito Mihigo, mu Rwanda hari bamwe mu bategetsi bagize imvugo zo gutanya no guteranya abahutu n’abatutsi ku mugaragaro kandi nyamara muri ubwo butegetsi bavuga ko ngo izo nyito zidakwiye kwongera gukoreshwa mu ruhame kuko zibangamira ubumwe n’ubwiyunge bw’abanyarwanda.

Cyane ko ubuhutu, ubututsi n’ubutwa bwakuwe mu ndangamuntu n’izindi nyandiko za Leta. Ba nyiri icyo gikorwa cyo guteranya abahutu n’abatutsi bagamije rero gukomeza kwubakira ubutegetsi ku Inyabutatu ivuguruye kugirango bitazagaragara ko aribo bagize uruhare mu gusenyuka kwayo kuko mu by’ukuri bifuza ko igumaho.

Habayeho kandi haracyariho ndetse na n’ubu n’ibindi bikorwa biteranya abahutu hagati yabo, abatutsi hagati yabo, abacikacumu hagati yabo, n’ibindi n’ibindi, ari nabyo nyine bituma havuka ariya ngirwamoko mashya navuze y’iyo Nyabutatu ivuguruye.

Hanze y’igihugu naho, hari bamwe mu banyarwanda batavuga rumwe n’ubutegetsi bwo mu Rwanda bagikeneye gukoresha Inyabutatu ivuguruye mu bikorwa byabo byo guharanira no gufata ubwo butegetsi kuko ari yo bashaka kuzabwubakiraho. Ariko nyine nabo bakabangamirwa n’urupfu rwa Kizito Mihigo kuko rwakanguye kandi rugahumura abanyarwanda benshi. Ariko abo bubatsi b’Inyabutatu ivuguruye baba hanze y’igihugu kandi nabo ntibatinze kuyisenyeraho. Bamwe bahise batembagaza urukuta rumwe, bayivamo rugikubita, bavuga ngo: kuvanga amashyaka ya politiki n’ingirwamoko ya politiki ni nko kuvanga amasaka n’amasakaramentu, kandi ntibiberanye na demokarasi. Bati : iyo Nyabutatu nshya nta nubwo itagatifuje.

Nyuma y’umwaka umwe gusa urukuta rwa kabiri rw’Inyabutatu ivuguruye yo hanze y’U Rwanda narwo rwahise rutembagara. Hari abavuga ko ndetse rwaba rwarahirimanye n’igisenge ! Abandi nabo bayisohotsemo biruka, batareba inyuma ngo icyo gisenge kitabituraho kuko bari bamaze gushyira hanze amabanga yakoreshejwe mu kuyivugurura nyuma gato y’urupfu rwa Kizito Mihigo. Abo nabo bagaragaje ubwabo ko Inyabutatu igizwe n’ingirwamoko ya politiki.

Nanone hanze y’U Rwanda, ukwezi kwa cumi n’abiri 2021 kugitangira kuri YouTube hasohotse ikiganiro kidasanzwe gifite umutwe ugira uti: Arivugira ubwe ko Kagame amuhamagaye, akanamuha n’ubututsi, yamanuka akakira Ministeri.

Icyo kiganiro cyari kiyobowe n’abanyamakuru 2 abatumirwa nabo bari 2. Muragisanga hano : https://youtu.be/eSKmQhW6_Tw

Ntabwo ndi buvuge amazina y’abari mu kiganiro kuko ntagamije kurwanya cyangwa gushyigikira ibitekerezo byabo, ahubwo icyo nshaka ni ukwerekana ibinyoma by’ingirwa-politiki ya système y’Inyabutatu ngirwamoko y’abanyarwanda. Ubusanzwe jye ntabwo nsengengura ibiganiro byakozwe n’abandi kuko mba nshaka gutangaza ibitekerezo bishya by’Umushinga w’Ubwiyunge Nyakuri DVJP. Kubw’icyo kiganiro rero nacyo, nifuje gusa kubereka ko abagikoze nabo bashimangiye ibyo namye mvuga mu nyandiko n’ibiganiro byanjye ko Inyabutatu Hutu-Tutsi-Twa igizwe n’ingirwamoko ya politiki aho kuba amoko nyamoko nkuko abanyarwanda bamwe bakibyemera. Icyo mbasaba namwe rero ni ukucyiyumvira ubwanyu kugirango musobanukirwe n’amabanga y’Inyabutatu n’uburyo iri gusenyuka.

Nkuko umutwe w’ikiganiro ubivuga, umwe mu batumirwa (ntavuze amazina kuko ntagamije kumutunga urutoki), mu magambo ye yarivugiye ati : « Jyewe mvuga ko n’ubu nonaha, ubu nonaha … Ubu Kagame ambwiye ati (…) ba umututsi wuzuye nkugire ministri, nahita…ako kanya mba umututsi akangira ministri ». Umwe muri abo banyamakuru 2 bayoboye icyo kiganiro (nawe ntavuze) yaramubajije ati: « ni urugero utanga cyangwa ni ukubyemera gutyo » ? Undi arasubiza ati: « mbyemera gutyo ». Icyantangaje ariko ni uko abo banyamakuru batamubajije uko yabigenza kugirango ahinduke umututsi wuzuye niba yiyumvamo ko ari umututsi ucagase. Wenda ariko umenya ari uko bari batunguwe. Byaba byiza bongeye kumutumira bakamubaza icyo kibazo kuko biteye amatsiko.

Muti: kubera iki ? Mbere ya 1994 kuva muri Repubulika ya mbere n’iya kabiri, bamwe mu batutsi bihinduje abahutu nkuko uwo mutumirwa yabisobanuye mu kiganiro atanga ingero za bamwe mu bategetsi. Guhinduka umuhutu wari umututsi byahinduzwaga mu nyandiko zo muri komini umuntu yabaga atuyemo no mu ndangamuntu ye. Kuva muri 1994 FPR-Inkotanyi imaze gufata ubutegetsi yahise ivana ubuhutu, ubututsi n’ubutwa mu ndangamuntu n’izindi nyandiko za Leta maze ubutegetsi bushyiraho politiki ivuga ko ibyo bice by’abanyarwanda bitakibaho hakurikijwe gahunda yabwo y’ubumwe n’ubwiyunge. Kugeza ubu ni uko bikimeze.

None se ni iki uwo munyarwanda yakwerekana kigaragaza ko yabaye umututsi wuzuye ? Uretse ko na mbere ya 1994 indangamuntu yabaga yanditsemo gusa : Hutu-Tutsi-Twa ariko nta Hutsi, Hutu wuzuye, Tutsi wuzuye cyangwa Twa wuzuye byabaga byanditsemo. Ikindi ni uko, ku banyarwanda bemera ko Hutu-Tutsi-Twa ngo ari amoko nyamoko atandukanye, bose bavuga ko ibibatandukanya ngo ari amasura yabo. Icyo abo banyamakuru bakwiye kuzabaza uwo mutumirwa nanone rero ni uburyo yakoresha kugirango ahindure isura ye maze agire ubundi ngirwabwoko. Yabigenza ate ?

Ibyo ariko jyewe si byo binshishikaje cyane kuko n’ubundi nsanzwe nzi ko ubuhutu, ubututsi n’ubutwa atari amoko nyamoko ahubwo ko ari ingirwamoko ya politiki. Kandi uwo mutumirwa nawe akaba yarabishimangiye muri icyo kiganiro yagiranye n’abanyamakuru yemeza ko n’ubu muri iki gihe tugezemo umunyarwanda ngo ashobora guhinduza ingirwabwoko bwe. Iryo ni irindi banga rya politiki y’Inyabutatu yaduhishuriye, kuko bamwe tutari tuzi ko bishoboka mu butegetsi buyobowe na FPR-Inkotanyi nyuma ya 1994 !

Ba bubatsi b’Inyabutatu ivuguruye rero ngo bashaka kuzagabana ubutegetsi bwabo bashingiye ku ngirwamoko babe bumvise ko ibyo bitazashoboka nkuko nabivuze mu zindi nyandiko no mu bindi biganiro. Kubera ko igihe cyose Inyabutatu yaba itarasenyuka burundu, umunyarwanda wese ashobora guhindura ingirwabwoko bwe bitewe n’inyungu za politiki, kuko nyine izo ngirwabwoko ari iza politiki. Ni byo uwo mutumirwa yasobanuye neza mu bundi buryo.

Ibihe biha ibindi koko ! Kandi ngo bizahora bisimburana iteka ! Iri senyuka ry’Inyabutatu ivuguruye rero riraca amarenga. Nimwitegure, ubumwe n’ubwiyunge nyakuri bw’abanyarwanda turabukozaho intoki kuko ubuhunzi bugiye kurangira. Kubw’izo mpamvu zose, nongeye gushishikariza abanyarwanda bakiri mu Nyabutatu ngirwamoko ya politiki kuyivamo itarabasenyukiraho nkuko namye mbaburira, kuko ndetse bimaze kugaragara neza ko, n’abayubatse ndetse bakayivugurura ubwabo bari kuyisenya.

Ibibazo bidasanzwe bicyemurwa n’umuti udasanzwe kandi impinduka nziza ikorwa n’ibitekerezo bishya !

Ndabashimiye, mugire amahoro ahoraho.

MUSOMESHA Aloys

Umuyobozi n’Umuhuza w’Umushinga w’Amahoro n’Ubwiyunge Nyakuri DVJP

Umushinga wigenga utabogamiye kuri politiki y’amashyaka n’ubutegetsi,

Uharanira Politiki Mpuzabanyarwanda n’Ubutabera Mpuza-nungabantu.

• Mushaka kumenya ibitekerezo bishya ku bwiyunge nyakuri, mukande hano (murebe inyandiko n’ibiganiro biri mu cyika cya mbere). Musome kandi namwe musomeshe n’abandi, munabumvishe ibyo biganiro !

• Kureba vidéos no kwumva umuziki ku bwiyunge nyakuri, mukande hano.

Ibibazo bidasanzwe bicyemurwa n’umuti udasanzwe kandi impinduka nziza ikorwa n’ibitekerezo bishya !

HARAKABAHO UBUMWE N’UBWIYUNGE NYAKURI !

HARAKABAHO UBWISANZURE N’UBWIGENGE BUSESUYE BW’ABANYARWANDA !

MUSOMESHA Aloys

Umuyobozi n’Umuhuza w’Umushinga w’Ubwiyunge Nyakuri

Umushinga wigenga utabogamiye kuri politiki y’amashyaka n’ubutegetsi n’Uharanira Politiki Mpuzabanyarwanda n’Ubutabera Mpuzabantu.

Mushaka kumenya ibitekerezo ku bwiyunge nyakuri bya MUSOMESHA Aloys, umuyobozi n’umuhuza w’uyu mushinga, mukande hano (murebe inyandiko yanditse, ziri mu cyika cya mbere). Musome kandi namwe musomeshe n’abandi.

 

Banyarwandakazi, Banyarwanda, bavandimwe,

Mu minsi ishize nabagejejeho ibiganiro nerekanyemo uko politiki y’Inyabutatu ihungabanya amahame n’amategeko arengera uburenganzirwa bw’ikiremwamuntu. Kimwe muri ibyo biganiro nahaye umutwe ugira uti : « Inzirakarengane za politiki y’ingirwamoko zifungiye mu Nyabutatu nyarwanda nizirekurwe » , nerekanye uburyo iyo politiki yuzuyemo irondakoko (racisme) kandi ntanga ibimenyetso bigaragaza ko ayo ngirwamoko ari aya politiki. Muri uyu mwanya ngiye gusobanura nanone uburyo iyo politiki y’Inyabutatu ngirwamoko ndetse yica amahame n’amategeko y’iyobokamana.

Muri kumwe nanjye Musomesha Aloys, umuyobozi n’umuhuza w’umushinga w’ubwiyunge nyakuri, umushinga wigenga utabogamiye kuri politiki y’amashyaka n’ubutegetsi, uharanira Politiki Mpuzabanyarwanda n’Ubutabera Mpuzabantu muri Demokarasi Nyarwanda.

Bavandimwe,

Inyito « INYABUTATU » y’abanyarwanda ikomoka he ? Kuki iyo nyito ijya gusa n’ijambo « UBUTATU » bw’Imana buvugwa mw’idini rya Kiliziya Gatolika ari bwo « UBUTATU BUTAGATIFU » mu gifaransa bita : « Sainte Trinité » ? Muri izo nyito zombi, iyabanje mu Rwanda ni iyihe ?

Umwami Mutara III Rudahigwa ngo yaba ari we wise Abanyarwanda « Imbaga y’Inyabutatu ».  Uwo mwami Mutara III Rudahigwa ngo yavutse muw’1911 yitaba Imana (agatanga) tariki ya 25 Nyakanga 1959. Yabaye umwami w’U Rwanda hagati ya 1931 na 1959.  Ni we mwami wa mbere wabatijwe mw’idini rya Kiliziya gatolika twazaniwe n’ababiligi mu mwaka wa 1900. Amazina ye ya gikristu ni Charles Léon Pierre, akaba yaritwaga Charles Mutara III Rudahigwa. Umwami Yuhi Musinga umubyara we yanze kubatizwa.

Kubera ko abo bakozi b’Imana (missionnaires) bakigera mu Rwanda bahinduje Bibiliya mu Kinyarwanda, la « Sainte Trinité » ikitwa « UBUTATU BUTAGATIFU », umuntu yakwumva ko inyito INYABUTATU yiganye iryo jambo UBUTATU ryo muri ubwo BUTATU BUTAGATIFU. Nyamara ariko Inyabutatu-ngirwamoko yo ntabwo ari intagatifu kuko, uretse no kuba ishingiye ku ngengabitekerezo zitanya kandi ziteranya abanyarwanda nkuko nabivuze mu bindi biganiro, politiki yayo inahungabanya amategeko y’Imana mu Butatu butagatifu bwayo. Kizito Mihigo ni we wagize ati: «  Aho ikiza kije kwibera, ikibi kiratanguranwa nacyo. Iyo Imana iganje iwacu, Shitani nayo irahaza, nyamara ariko ntibyabujije Yezu Kristu gutsinda » . Ibi ni byo koko byabaye mu Rwanda muri icyo gihe cy’ubukoloni.

I. None se aho Politiki y’INYABUTATU NGIRWAMOKO ntiyaba ari iya SHITANI ? 

Mu mwaka w’1930 ni bwo abakoloni b’ababiligi bubatse gereza ya mbere mu Rwanda ( i Kigali) yo gufungiramo abanyabyaha, naho mu mwaka w’1931 birukana umwami w’Urwanda Yuhi MUSINGA bamucira muri Congo amaze kwanga kubatizwa no kuyoboka Kiliziya Gatolika. Muti ibyo se bihuriye he n’INYABUTATU ? Uko amateka abitubwira, mu myaka yakurikiyeho ngo niho abategetsi b’ababiligi mu Rwanda batangiye kuvangura abanyarwanda bakurikije amasura yabo, bakanabapima indeshyo yabo n’amazuru yabo ngo kugirango bamenye abahutu, abatutsi n’abatwa, maze banandika izo nyito mu nyandiko zibaranga ziswe « INDANGAMUNTU ». Ni uko bemeza ko izo nyito eshatu zahoze ari ibice biranga imibereho y’abanyarwanda (classes sociales) zihindutse andi MOKO yabo, kuko abo banyarwanda bari basanganywe  mu muco wabo amoko y’imiryango gakondo abo babiligi bise CLANS mu rulimi rw’igifaransa. Mu by’ukuri izo ndangamuntu zari n’INDANGAMOKO YA POLITIKI. Ibyo bice by’Inyabutatu Hutu-Tutsi-Twa abakoloni babyise ETHNIES. Ni muri ubwo buryo INYABUTATU NGIRWAMOKO yahindutse GEREZA YA POLITIKI maze abategetsi bayifungiramo abanyarwanda bose, kuko buri wese ngo yagombaga kugira bumwe muri ayo ngirwamoko kuva akivuka. Iyo politiki yahumye abanyarwanda kuko kuva icyo gihe abenshi batangiye kureba abandi mu ndorerwamo yijimye y’ayo ngirwamoko aho kubarebera mu ndorerwamo y’urumuri rw’ubumuntu basangiye. Mu by’ukuri rero, iki gikorwa cy’urukozasoni abo bakoloni bagikoreshejwe na SHITANI « se w’amacakubiri » nako  »se w’amacagutatu » kubera impamvu tugire kureba:

1° Nkuko rya dini gatolika twigishijwe n’abihaye Imana ribivuga, abantu twese twaremwe n’Imana kimwe, nubwo buri wese afite isura ye yihariye ariko twese dufite ishusho imwe. Ibice bigize umubiri w’umuntu wese ni bimwe ku bantu bose batuye Isi. Inyamaswa nizo ziremye kwinshi.

Gusobanura ubwoko bishingiye ku miterere y’ibice bimwe by’umubiri uretse no kuba nta shingiro bifite bikaba byaradutesheje agaciro kacu k’ubumuntu, binavuguruza iryo hame ry’uko abantu twese twaremwe n’Imana mu buryo bumwe. Bityo rero iyo umuntu yita umunyarwanda umuhutu, umututsi cyangwa umutwa ashingiye kuri iyo ngengabitekerezo y’abakoloni, burya aba yigize IKIGIRWAMANA kuko aba ashatse kumwitirira iyindi sura atahawe n’Imana. Ukora ibyo aba yigize umukozi wa SHITANI. Aba yishyize mu mwana w’Imana nkaho azi imyemerere cyangwa imyumvire n’imitekerereze y’uwo munyarwanda wundi kandi atari byo. Nyamara, Imana ni yo yonyine izi icyo buri muntu atekereza. Kandi amategeko y’Imana abuza ikiremwamuntu kwigira ikigirwamana, ni ukuvuga kwiyitirira ubushobozi bw’Imana.

Niyo mpamvu abemera ko ingengabitekerezo z’ingirwamoko y’Inyabutatu zirimo AMADAYIMONI bafite ukuri. Iyo myumvire niyo ituma umuntu yumva ukuntu umuntu umwe yabonamo undi ko ari umuhutu, uwa kabiri we akabona uwo munyarwanda ari umututsi, uwa gatatu akabona ari umutwa, naho uwa kane we ntamubonemo bumwe muri ayo ngirwamoko. Koko rero, umunyarwanda witwa Munyiginya ashobora kureba uwitwa MUBANDA akabona ari umututsi, naho Mucyaba akabona Mubanda ari umuhutu, ariko uwitwa Muzigaba akabona Mubanda ari umutwa, kandi nyamara uwitwa Mwungura we ntagire ingirwabwoko na bumwe yitirira Mubanda.

Imana nta bwoko igira kandi ntiyigeze ivangura abantu kuko yabaremye kimwe, nkuko Bibiliya ntagatifu ibivuga. Imana ntiyigeze irema abahutu, abatutsi n’abatwa. Ntiyigeze ivangura abanyarwanda. Umunyarwanda rero ntavuka ari umuhutu, umututsi cyangwa umutwa, ahubwo izo nyito azihabwa n’abemera za ngengabitekerezo za politiki y’Inyabutatu, agakura azigishwa, noneho agahinduka atyo nkuko nabisobanuye mu (zindi nyandiko no mu) bindi biganiro. Ingirwamoko HUTU-TUTSI-TWA rero ntabwo avukanwa kuko ari inyito za politiki. Ukwo ni kwo KURI.

Ubutatu butagatifu DATA-MWANA-ROHO MUTAGATIFU ni ubw’Imana ku bemera idini rya Kiliziya gatolika, naho Ingengabitekerezo z’Inyabutatu-ngirwamoko HUTU-TUTSI-TWA ntabwo ari iz’UBUMUNTU kuko zubakiye ku binyoma by’uko ngo abanyarwanda bataremye kimwe kandi nyamara Imana yarabaremye kimwe n’abandi bantu batuye Isi, ndetse bo bakaba basangiye urulimi, umuco n’igihugu. Kubw’iyo mpamvu rero, biragaragara neza ko nta gitandukanya abanyarwanda uretse politiki mbi. SHITANI yongeye gukoresha abo bakoloni maze babeshya abanyarwanda ko go badakomoka hamwe. Ikigaragaza ko ibyo ari ikinyoma cya Shitani ni uko abo bakoloni batigeze bavuga izindi ndimi abo bise « abavantara » baje mu Rwanda bavuga icyo gihe mbere yo guhinduka abanyarwanda.

Ibyo binyoma bya SHITANI nabivumbuye aho mariye kubona inyigisho ku bumenyi burebana n’imbabazi n’ubwiyunge nyakuri ndetse no mu bushakashatsi bw’uyu mushinga. Iyo ni imwe mu mpamvu zatumye mpindura imyumvire yanjye nari mfite mbere ku « Nyabutatu nyarwanda » yiswe ko ngo igizwe n’amoko kandi nyamara ahubwo ari INGIRWAMOKO kuko HUTU-TUTSI-TWA byagizwe amoko na politiki nkuko nabivuze. Ibyo byatumye mpinduka maze ngira ubwisanzure n’ubwigenge mu bitekerezo, urwo Rumuri rw’IMBABAZI ruramboneshereza mbona UKURI.

2° Inzira z’ubwiyunge nyabwo ni eshatu: UKURI-UBUTABERA-IMABAZI

Tuzi neza ko UBUMWE BW’ABANYARWANDA bushingiye ku bintu bitatu: Urulimi rumwe, Umuco umwe, n’Igihugu kimwe.

Inzira ya mbere y’ubwiyunge ni UKURI. Kuvuga ko abanyarwanda bagizwe n’amoko (ethnies) 3 ntabwo ari ukuri, ni ikinyoma nk’uko maze kubisobanura; ni nk’uwavuga ko umubare 1 ungana n’umubare 3. Ubunyarwanda ni bumwe  (l’identité rwandaise est unique). Uko ni kwo KURI. Abanyarwanda ntituzashobora kwiyunga by’ukuri nitutemera ukwo KURI.

Inzira ya kabiri y’ubwiyunge ni UBUTABERA. Abazize amahano yose ashingiye kuri ayo ngirwamoko bakwiriye ubutabera, maze ababo bakavuga akababaro bagize kandi bakakabonera indishyi. Abakoze ayo mahano nabo bakwiye kugana ubwo butabera, bakavurwa kandi bakagororwa. Ibiganiro hagati y’uwahemutse n’uwahemukiwe byabera mu butabera buvura aribwo UBUTABERA NUNGABANTU (justice réparatrice) buyobowe n’abahuza (médiateurs). Ubwo butabera bushya buberanye n’umuco gakondo wa za GAGAGA zahozeho kera mu Rwanda.

Inzira ya gatatu ni IMBABAZI. Imbabazi ni intambwe ituma umunyarwanda yemera ukwo KURI navuze. Iyo umaze kwibabarira ubwawe, kubabarira abandi cyangwa kwicuza ibyaha no kwiyunga n’Imana, icyo gihe urahumuka, iby’ayo ngirwamoko ukabirenga, Roho mutagatifu ikagucengeramo noneho ukagira ubwenge bwo kubona ko Hutu-Tutsi-Twa atari amoko (ethnies) nkuko babitubeshye bakoresheje ikinyoma cya Shitani. Icyo gihe ntuba ukiri umuhutu, umututsi cyangwa umutwa kuko iyo umaze kubona inema z’Imana zigushoboza kubabarira cyangwa gusaba imbabazi ukicuza ibyaha, icyo gihe amadayimoni y’amacagutatu ya Shitani akuvamo. Urwo rumuri rw’Imbabazi kandi ni rwo rutanga ingufu z’urukundo rutuma uwakorewe icyaha adashaka kwihorera ndetse n’uwagikoze adashobora kugisubira.

Umunyarwandakazi witwa Christine Coleman yavuze ko ingengabitekerezo zayo ngirwamoko zirimo amadayimoni. Mu kiganiro yigeze gutangaza yagize ati :  » turi aba experts mu moko, nimuhaguruke UWITEKA abakuremo amadayimoni y’amoko. Nimuhaguruke muririre Uwiteka abakuremo divisions. Alléluia !  » Uwo mubyeyi arabyeshya se ?

Banyarwandakazi, Banyarwanda bavandimwe,

Ntiwakwemera Ubutatu butagatifu bw’Imana yaremye abantu kimwe, maze unemere ko Abanyarwanda ngo ari Imbaga y’Inyabutatu igizwe n’amoko 3 atandukanye kandi nyamara bafite isura imwe, basangiye urulimi n’umuco ndetse babanye hose mu bigihugu.

Nkimara gutangaza inyandiko n’ikiganiro ngira nti: « Ndaburira abagifungiye mu Nyabutatu-ngirwamoko: nimuyivemo itarabasenyukiraho. Libérez-vous ! »  ; hari umunyarwanda tutaziranye wahise unyandikira anyitirira bumwe muri ariya ngirwamoko y’Inyabutatu.  Namubwiye ko KWITIRIRA UMUNTU INGIRWABWOKO UTAMUBAJIJE ICYO WE YIYUMVAMO ARI  IKOSA RIKOMEYE CYANE. Imyumvire y’umuntu iba mu mutwe kandi umuntu ni we wimenya mbere y’uko abandi bamumenya. 

Mu kunsubiza, yambwiye ko ngo igisubizo atari ukwishyiramo ko ntagifite iyo ngirwabwoko yanyitiriye ngo kubera ipfunwe, ngo kandi hari ibimenyetso simusiga by’umwihariko umuryango buri wese akomokamo bibigaragaza cyangwa bituma umuntu afata iyo identité.

Namushubije ko kuba atigeze ampa ibyo yita ko ari ibimenyetso kandi nari nabimubajije ari ukubera ko ntabyo afite, ko ahubwo ibyo bigaragaza ko ari we ufite ipfunwe cyangwa isoni bitewe n’ingengabitekerezo ababiligi badusigiye (les idéologies divisionnistes et conflictuelles) zitanya kandi ziteranya abanyarwanda acyemera. Namubwiye ko tugomba kuzivanamo niba koko dushaka kugira ubumwe nyabwo, naho ubundi tuzahora mu matsembabwoko atarangira, azahora asimburana. Ni byo nasobanuye mu nyandiko no mu kiganiro nahaye umutwe ugira uti : NITWIBOHORE INGOYI Y’INGENGABITEKEREZO Z’AMOKO YA POLITIKI   http://projet-dvjp.net/2019/08/nitwibohore-ingoyi-yingengabitekerezo-zamoko/  »

Nasabye uwo munyarwanda kuzamutumira rimwe kuri Radio URUMURI ya CCSCR (Cadre de Concertation de la Société Civile Rwandaise), asbl – uyu mushinga Projet DVJP urimo nk’umunyamuryango – mu kiganiro ku bumwe n’ubwiyunge nyakuri – kugirango tuzatangaze ibitekerezo byacu abantu babyumve (débat-dialogue). Yanshubije anshimira ubwo butumire ariko avuga ko ngo malheureusement bitamukundira, ubwo aba ahunze icyo kiganiro.

Ikindi uwo munyarwanda yambwiye ni uko ngo «  Identite y’amoko yacu « atandukanye » ayigereranya n’icyaha cy’inkomoko bavuga muri bibiliya, ngo kuko ntaho umuntu yayihungira kubera ko ngo umuntu avukana identité y’umwe mu babyeyi be. Nyamara nkuko nabivuze, uwo muvandimwe ntabwo azi ababyeyi banjye. None se yamenye ate icyo yise ubwoko bwanjye ?

Birumvikana rero ko yahunze cya kibazo namubajije cy’ibimenyetso yita « simusiga » avuga ko biranga ibyise amoko y’abahutu, abatutsi n’abatwa, ari nayo mpamvu yanze kuza kuri Radio URUMURI kugirango ntongera kumubaza icyo kibazo akaba yakorwa n’isoni. Ibyo yita ko ari ibimenyetso ni BARINGA, ni za ngengabitekerezo z’irondakoko n’ivangura mu gifaransa bita idéologies racistes twigishijwe n’abakoloni.

Ikindi ni uko Identité y’ingirwamoko y’Inyabutatu nawe atemera ko atandukanye ayigereranya n’icyaha cy’inkomoko bavuga muri Bibiliya, ngo kuko ntaho umuntu yayihungira. Ibyo bikaba bivuze ko abise ibyo bice (by’ubudehe) by’abanyarwanda « amoko » bakoze ICYAHA, ni ukuvuga ko bakoshereje Imana. Bakoreshejwe na Shitani rero. Ariko icyo cyaha bakoze nticyagereranywa n’icy’inkomoko kivugwa muri Bibiliya kuko atari bo Shitani, ndetse kuko banakibabarirwa. Ahubwo nabo icyo cyaha cy’inkomoko bari bagifite. Byumvikana rero ko uwo munyarwanda nawe asa n’uwiyemerera ko ingengabitekerezo z’inyabutatu ari iza Shitani ubwo yanyitiriraga ingirwabwoko kandi atazi imyemerere n’imyumvire yanjye.

Uwo munyarwanda si we wa mbere wanze ko tugirana ikiganiro kubyo benshi bita ko ari ibimenyetso biranga abahutu, abatutsi n’abatwa. Si nawe wa mbere wanze ko tugirana ikiganiro ku bimenyetso 22 nerekanye bigaragaza ahubwo ko Hutu-Tutsi-Twa ari amoko ya politki. Kugeza ubu nabuze umuntu n’umwe mu bemeza ko ibyo bice bitatu by’abanyarwanda ari amoko nyamoko (vraies ethnies) wavuguruza ibyo bimenyetso natanze. Ibyo bimenyetso nongeye kubitangaza mu nyandiko nise:  Rwanda. Impinduka y’ubwigenge busesuye bw’abanyarwanda .

Imyumvire ku ngirwamoko y’Inyabutatu rero nayo iri ugutatu: 

Banyarwandakazi, Banyarwanda bavandimwe,

Mbere yo kurangiza, nagirango mbahe ubundi buhamya bw’abanyarwanda 2 nanjye ku giti cyanjye nemera.

Umwe muri abo banyarwanda amaze kumva ikiganiro nasobanuyemo ko Inyabutatu iri gusenyuka, nawe yagize ati:

« Ikibabaje ni uko kugeza ubu abacyubatse ku ngirwabwoko abenshi barize bazi neza ibigenderwaho kugirango habeho ubwoko, ariko babyirengagiza nkana bakemeza ko mu Rwanda haba ubwoko kandi turebye ibigenderwaho ntabiriho. Ubwo se, urugero, umunyarwanda wiyita umututsi cyangwa umuhutu yegeranye n’umusukuma cyangwa umucaga muri Tanzanie bafite ibiranga amoko yabo yavuga ko ibiranga ubuhutu cyangwa ubututsi bwe ari ibihe? Ntabyo yabona. Ntekereza ko abantu bakwiye kureka kuvuga ngo niko twabisanze nta kundi. C’est le raisonnement émotionnel kandi abantu bazi ubwenge birinda raisonnement émotionnel: « Ngo ubwo twabisanze uko, ubwo ni byo ». Kuki abantu bahora muri ibyo kandi bazi neza ko atari byo? Witegereje neza, hari ababifitemo inyungu kuva kera. Kuki twaha urwaho abashaka kwitwaza izo ngirwamoko? Ushaka rero kuyubakaho areke izo raisonnement émotionnel ngo twarayasanze azane ibihamya bifatika agendeye ku bishingirwaho bizwi. Tekereza ukuntu bitangaje kuba mama w’umuntu amutwita amezi 9 hanyuma ngo kuko se ari tutsi cyangwa hutu uwo ngo agafata ingirwabwoko bwa se! Biteye isoni kugendera mu myumvire nkene nk’iyo! Abantu bavuga ururimi rumwe, basenga urebeye kimwe, barya bimwe, basa, babyina kimwe, muri rusange bafite imico imwe baturana bakifuza kwitwa amazina abatandukanya nta handi biva atari kuri SATANI se w’amacakubiri! Yesu abafashe kuva muri iyo myumvire tube abanyarwanda tubane amahoro tube abavandimwe ibihe byose. Amen »

Undi munyarwandakazi witwa Louise Uwacu mu kiganiro « RIBARA UWARIRAYE » cyo kuwa 30 Gicurasi 2020 yagize ati:

« Jyewe ntabwo nemera identities z’abanyarwanda. Abanyarwanda bafite fake identities. Munyita fake survivor, nanjye mbita fake hutus, fake tutsis, fake twas, … nta muntu hano ushobora kunsobanurira, uri umuhutu how, uri umutitsi how, binsobanurire, binyemeze, ndaguhakanyije ko uri umututsi, ndaguhakanyije, binyemeze, urabinyemeza ute ? Urambwira uburebure bw’amazuru, urambwira umubare w’inka mufite iwanyu, urambwira ko wakuye ubwoko kuri so cyangwa kuri nyoko, ntabwo nzi aho wabikuye, twabyemera gute se twapfa kubyemera gute ? Ntabwo twapfa kubyemera. Ubwoko bw’abanyarwanda rero kuri jyewe au départ ni fake identities, izo fake identities ni nazo zatumye tugera mu ntambara ». 

III. UMWANZURO: Amahano y’amacagugutatu y’Inyabutatu ngirwamoko aragatsindwa n’ubwiyunge nyakuri. 

Ubwiyunge buvugwa muri politiki y’ubutegetsi akenshi burangwa n’imitego, ibinyoma ndetse n’uburiganya bishingiye ku mibare y’imyanya y’intebe z’ubwo butegetsi no ku mibare y’abazima n’abazimu b’abapfuye bazize amahano aba yarashojwe n’abanyepolitiki. UBWIYUNGE NYAKURI bwo burangwa n’urukundo, bukarengera ubumuntu, buyobowe n’amategeko kandi bunyuze mu Ukuri, Ubutabera bwigenga ndetse n’Imbabazi mu bantu dushobozwa n’Inema z’Imana nkuru. Izo mbabazi ni zo zituma abanyarwanda babona URUMURI bagahumuka maze bakamenya ko uwabatanyije ari SHITANI. Nkuko Kizito Mihigo yagize ati « umwijima ujya upfukirana urumuri uragatsindwa n’Ubutagatifu »; nanjye ndagira nti: « amahano y’amacagutatu y’Inyabutatu ngirwamoko natsindwe n’Ubwiyunge nyakuri ».

Ibibazo bidasanzwe bicyemurwa n’umuti udasanzwe kandi impinduka nziza ikorwa n’ibitekerezo bishya !

HARAKABAHO UBUMWE N’UBWIYUNGE NYAKURI !

HARAKABAHO UBWISANZURE N’UBWIGENGE BUSESUYE BW’ABANYARWANDA !

https://youtu.be/9-6U2I93TAo

MUSOMESHA Aloys

Umuyobozi n’Umuhuza w’Umushinga w’Ubwiyunge Nyakuri

Umushinga wigenga utabogamiye kuri politiki y’amashyaka n’ubutegetsi n’Uharanira Politiki Mpuzabanyarwanda n’Ubutabera Mpuzabantu.

Mushaka kumenya ibitekerezo ku bwiyunge nyakuri bya MUSOMESHA Aloys, umuyobozi n’umuhuza w’uyu mushinga, mukande hano (murebe inyandiko yanditse, ziri mu cyika cya mbere). Musome kandi namwe musomeshe n’abandi.

Ibibazo bidasanzwe bicyemurwa n’umuti udasanzwe kandi impinduka nziza ikorwa n’ibitekerezo bishya !

Umuyobozi n’Umuhuza w’Umushinga w’Ubwiyunge Nyakuri

Umushinga wigenga utabogamiye kuri politiki y’amashyaka n’ubutegetsi

Uharanira Politiki Mpuzabanyarwanda n’Ubutabera Mpuzabantu.

Mushaka kumenya ibitekerezo bishya ku bwiyunge nyakuri bya MUSOMESHA Aloys, umuyobozi n’umuhuza w’uyu mushinga, mukande hano (murebe inyandiko yanditse, ziri mu cyika cya mbere). Musome kandi namwe musomeshe n’abandi